• LOGIN
  • Geen producten in je winkelmand.

Leren van het oerverhaal

Sprookjes, mythen en sagen gaan al eeuwenlang de wereld rond en elementen daaruit vormen nog steeds de basis van moderne literatuur. Van monsters tot schelmen, van spannende queesten tot de eindstrijd: er zijn talloze voorbeelden te vinden in de oerverhalen. Hierbij kun je heel specifiek bekijken welke voorbeelden nuttige of juist totaal onbruikbare bouwstenen kunnen vormen voor jouw eigen verhaal.

In deze cursus leer je door middel van vragen en opdrachten de waarde herkennen van wezens, landschappen en thema’s voor jouw verhaal. Je krijgt vaak de opdracht een persoon, een wereld of een situatie te verzinnen en daar zelf een verhaal omheen te bouwen.

Met deze cursus verdiep je je in alle aspecten van het oerverhaal.

 

Wat ga ik leren?

De achtergrond van alle verschillende soorten oerverhalen en hoe deze zijn te gebruiken

Veelvoorkomende motieven en thema’s in oerverhalen

Allerlei locaties en omgevingen en hun rol/functie in het verhaal

De vele verschijningsvormen van fantastische wezens in verschillende verhalen

 

Voor wie is deze cursus geschikt?

Schrijvers die inzicht willen krijgen in de bronnen van alle belangrijke genreliteratuur

Iedereen die met een frisse blik wil kijken naar bekende wezens, verhalen en motieven een daaruit inspiratie wil putten

Schrijvers die op zoek zijn naar een uitstekende gids van primaire en secundaire bronnen om de oerverhalen zelf te lezen

 

Lesoverzicht:

Inleiding: Hoe deze cursus te gebruiken GRATIS 00:02:00
Naarmate het opzetten van deze cursus vorderde, bleek de titel Leren van het oerverhaal beter en beter te passen bij hetgeen ik op papier aan het zetten was.
Traditie en vernieuwing
Les 1: Traditie of vernieuwing? 00:25:00
‘De fantasy moet zich vernieuwen, hij moet niet blijven steken in die ouwe koek van elfen en tovenaars.’ Dat hoor je vaak, en ik denk daar anders over. In deze les ga ik daar dieper op in, door middel van achtergrond, vragen en een schrijfopdracht.
De behandelde verhalen
Les 1: Oorsprong 01:00:00
Als ik het oerverhaal behandel, zal het vooral over de Noord- en West-Europese versie ervan gaan – in de praktijk vooral: wondersprookjes, sagen/streekverhalen en de Scandinavische Edda’s.
Les 2: De Edda’s 02:00:00
Als we het over mythen uit Noord- en West-Europa hebben, komen we al gauw op de Edda’s: de proza-Edda en poëzie-Edda die de mythen over de Noordse goden en helden bevatten. Daarover meer in deze les.
Les 3: Het wondersprookje 00:00:00
De moderne fantasy en met name klassieke fantasy wordt vaak gezien als eigentijdse versie van mythen en heldendichten. Maar dit genre is meer door het volkssprookje, en dan met name het wondersprookje, beïnvloed dan veel mensen beseffen.
Les 4: De sage/ het streekverhaal 00:00:00
De sage of het streekverhaal heeft van alle fantastische oergenres de minste invloed gehad op moderne fantasy. Het zeer succesvolle HEX van Thomas Olde Heuvelt vorm een grote uitzondering.
Les 5: Andere genres: Legenden, Keltische volksverhalen, helden- en ridderverhalen 00:00:00
Legenden – goed beschouwd samen met de Bijbel de mythologie van het middeleeuwse christendom – moeten natuurlijk ook even genoemd worden. (Het woord ‘legende’ betekent overigens: ‘te lezen verhalen’.)
Wezens
Les 1: Moeilijkheden met verzonnen wezens GRATIS 00:02:00
Als fantasyschrijvers niet-bestaande en bovennatuurlijke wezens in hun verhalen en romans verwerken, kunnen ze twee belangrijke fouten maken.
Les 2: Elf 00:05:00
Elfen vormen meteen al een uitzondering. Dat heeft een eenvoudige reden: de overlevering is hierover vaag en veelomvattend. In deze les kijken naar verschillende verschijningsvormen van elfen in de oerverhalen.
Les 3: Reus 00:00:00
Ook het woord ‘reus’ is tamelijk vrij te gebruiken. Het voornaamste kenmerk van een reus is dat hij groot is. De rest van zijn eigenschappen vloeit daar voornamelijk uit voort. In deze les komen wat voorbeelden aan bod en ga je zelf aan de slag om zelf een reus te gebruiken in je verhalen.
Les 4: Heks 00:00:00
Een heks kan twee vormen aannemen, positief of negatief. Beide vormen zijn heel uitgesproken.
Les 5: Dwerg 00:00:00
Je zou zeggen: een reus is groot en een dwerg is klein. En dan heb je verder alle vrijheid. Er zijn immers verschillende soorten dwergen...
Les 6: Tovenaar 00:00:00
Een tovenaar kan toveren. Als hij daaraan voldoet, mag hij zo heten. Maar er zit natuurlijk meer achter een tovenaar.
Les 7: Spoken/geesten 00:00:00
Spoken en geesten komen, in tegenstelling tot alle andere genoemde wezens, vooral in streekverhalen voor.
Les 8: Fictieve dieren, half-dieren, weerdieren 00:00:00
In dit soort wezens zijn de overleveringen in onze streken niet ruim gesorteerd.
Les 9: Sprekende en dankbare dieren 00:00:00
Vooral in sprookjes hebben bestaande, niet-fictieve dieren vaak toch een bovennatuurlijke rol.
Plekken
Les 1: Het platteland 00:00:00
Hierboven hebben we het over verschillende wezens gehad die een rol kunnen spelen in je verhaal. Minstens zo belangrijk is het om variatie en levendigheid aan te brengen door de omgeving waarin je alles laat afspelen. In het oerverhaal zijn ruwweg vier belangrijke, en een aantal terloopser voorkomende plekken aan te wijzen. In dit hoofdstuk oefen je met het optimaal gebruiken van deze landschappen en andere omgevingen. In deze eerste les bespreek ik het platteland.
Les 2: Het woud 00:00:00
Het woud spreekt enorm tot de verbeelding, en biedt enorme mogelijkheden voor verhalen. En dan zijn we nog niet eens begonnen met bovennatuurlijke wezens en elementen erin te verwerken.
Les 3: De bergen 00:00:00
Dit landschap speelt geen echt grote rol in het oerverhaal. Weliswaar is Jotunheim, de woonplaats van de reuzen uit de Edda, tevens een bestaand gebergte in Noorwegen, maar in de Eddaverhalen worden bergen meer terloops genoemd dan dat ze echt een rol spelen.
Les 4: De onderaarde en de hel 00:00:00
Wie een grot binnengaat, een hol in een bos, of zelfs een gat in de grond, komt in de onderaarde terecht. Daarover gaat deze les.
Les 5: Andere plekken: stad, herberg, kasteel, paleis etc. 00:00:00
De stad komt in mythen niet voor en in heldenverhalen nauwelijks. Sagen spelen zich er nog wel eens af, maar dan gaat het vooral om oude huizen waar het spookt, of overvallen van rovers die er gepleegd worden. De verdere omgeving speelt dan geen rol. Een uitzondering vormen sagen over kleinere steden zoals Het vrouwtje van Stavoren, waarin vaak verklaard wordt hoe een stad tot verval is gekomen door immoreel of hoogmoedig gedrag.
Les 6: De zee 00:02:00
Het lijkt misschien wat vreemd om de zee ná ‘andere plekken’ te plaatsen. Ik doe het toch omdat de zee een uitgesproken aparte plaats inneemt.
Om stil bij te staan
Les 1: Held of schelm? 00:00:00
Soms lijkt een verhaal zichzelf te schrijven. Soms echter biedt het voortdurend valkuilen. Het fantastische genre kent allerlei automatismen – en daaraan bewust willen ontkomen kan dan weer tot de dwangmatige neiging leiden om altijd maar origineel te zijn. Het is daarom goed om een aantal zaken van tevoren te overdenken, te oefenen en te zien waar jij de mooiste verhalen mee kunt maken.
Les 2: Wereld bouwen, overnemen of laten groeien? 00:00:00
Als je een fantasyverhaal of -roman schrijft waarin je veel elementen uit het oerverhaal verwerkt, doemt er al meteen een mogelijkheid voor je op, die je ook als beperking kunt ervaren.
Les 3: Puur of vrij? 00:00:00
Hoe puur wil je jouw verhaal laten zijn? Wil je de sfeer van het Europese oerverhaal in jouw verhaal of roman laten doorklinken? Dat betekent dan dat je niet te veel wezensvreemde elementen moet toevoegen.
Genres en menggenres
Les 1: Parodie 00:00:00
Als schrijver zul je het oerverhaal nooit zuiver imiteren. Dat zou overbodig zijn, want je zou niets nieuws aan de verhalenschat toevoegen. Dat betekent dat je er je eigen ding mee doet. En dat betekent meestal dat je binnen bepaalde, buiten volksverhalen liggende, genres werkt of elementen eruit gebruikt. Hieronder leer je hoe dat kan uitpakken, en oefen je je in het gebruik van deze genres. Als eerste de parodie.
Les 2: Kinderboek 00:00:00
Het schrijven van kinderboeken biedt je in veel opzichten een hoop vrijheid. Je kunt makkelijker dan in de volwassen genres in een sprookjessfeer blijven, of in een middeleeuwse sfeer met sprookjeselementen. Je kunt zelfs een moderne alledaagse setting nemen en daar elementen uit sprookjes en sagen aan toevoegen. Op een of andere manier is dat allemaal acceptabeler dan in boeken voor volwassenen.
Les 3: Satire 00:00:00
Satire moet niet verward worden met de hierboven genoemde parodie. Parodie maakt het genre waarin hij is geschreven belachelijk; satire stelt op komische wijze de maatschappij waarin wij leven aan de orde. Beide kunnen prima worden gecombineerd, maar daarmee vormen ze nog niet hetzelfde verschijnsel.
Les 4: Thriller 00:00:00
Oerverhaal en thriller lijkt geen voor de hand liggende combinatie. Toch bevat een van de succesvolste boekenseries van de afgelopen decennia elementen van beide: Harry Potter.
Les 5: Sciencefiction 00:00:00
Fantasy en sciencefiction worden vaak in één adem genoemd, bijna alsof ze tot hetzelfde genre behoren. Terwijl ze vooral overeenkomen in wat ze níét zijn: realistische verhalen die zich afspelen in een wereld waarin de ons bekende natuurwetten van toepassing zijn.
Les 6: Surrealistische en ‘moderne’ teksten 00:00:00
Dit is een genre dat je moet liggen. Maar als dat het geval is, kun je er zeker elementen uit het oerverhaal voor gebruiken.
Conclusie
Conclusie 00:00:00
Fantasy is in essentie de voortzetting van het oerverhaal met andere middelen. Andere verhaalgenres zijn dat ook, of het oerverhaal zou het oerverhaal niet zijn. Maar fantasy heeft toch meer dan die andere genres het bovennatuurlijke, het geheimzinnige, de sfeer van oeroude tijden uit het oerverhaal overgenomen.

Docent

Eisso Post

Met een studie Algemene Literatuur Wetenschap en een eerstegraads lesbevoegdheid Nederlands heb ik een basis gekregen, maar voor het beoordelen van proza leer je toch verreweg het meeste in de praktijk. Ik geef nu al meer dan 20 jaar cursussen en workshops over het schrijven in je eigen stijl, korte verhalen en fantasy. Ook heb ik verschillende publicaties op mijn naam staan, zoals De Nutvolle Pikku en Schrijven met het oerverhaal, wat de basis vormde voor mijn online cursus Leren van het oerverhaal.

Cursusbeoordelingen

GEEN

waarderingen
  • 5 sterren0
  • 4 sterren0
  • 3 sterren0
  • 2 sterren0
  • 1 sterren0

Er zijn nog geen beoordelingen gevonden voor deze cursus.

VOLG DEZE CURSUS
    - Geef cursus cadeau -
  • 99,00
  • Verlanglijstje
  • Levenslang toegang
  • Badge bij voltooiing
  • Certificaat van voltooiing
  • Leer op mobiele apparaten
  • 14 dagen geld terug garantie
4 INGESCHREVEN CURSISTEN

Meest populair

© 2019 - Fantasy schrijven, onderdeel van Schrijversmarkt.